nature.com saýtyna gireniňiz üçin sag boluň. Ulanýan brauzeriňiziň wersiýasynda CSS goldawy çäkli. Iň gowy tejribe üçin, brauzeriň iň soňky wersiýasyny ulanmagy (ýa-da Internet Explorer-de utgaşyklylyk režimini öçürmegi) maslahat berýäris. Mundan başga-da, goldawy dowam etdirmek üçin bu saýtda stiller ýa-da JavaScript bolmaz.
Melamin belli bir iýmit kategoriýalarynda tötänleýin we bilkastlaýyn bolup biljek ykrar edilen iýmit hapalaýjysydyr. Bu gözlegiň maksady çagalar üçin niýetlenen süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melaminleriň anyklanmagyny we mukdaryny barlamakdy. Eýranyň dürli sebitlerinden çagalar üçin niýetlenen süýt garyndysy we süýt poroşogy bilen birlikde jemi 40 sany täjirçilik taýdan elýeterli iýmit nusgalary seljerildi. Nusgalaryň takmynan melamin mukdary ýokary öndürijilikli suwuk hromatografiýa-ultrabinafşe (HPLC-UV) ulgamy arkaly kesgitlenildi. 0,1–1,2 μg mL−1 aralygynda melaminleri anyklamak üçin kalibrleme egrisi (R2 = 0,9925) guruldy. Mukdar kesgitlemegiň we anyklamagyň çäkleri degişlilikde 1 μg mL−1 we 3 μg mL−1 boldy. Melamin çagalar üçin niýetlenen süýt garyndysynda we süýt poroşogynda synagdan geçirildi we netijeler çagalar üçin niýetlenen süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melamin derejesiniň degişlilikde 0,001–0,095 mg kg−1 we 0,001–0,004 mg kg−1 bolandygyny görkezdi. Bu gymmatlyklar ÝB kanunçylygyna we Kodeks Alimentariusa laýyk gelýär. Melamin mukdary azaldylan bu süýt önümleriniň sarp edilişiniň sarp edijileriň saglygy üçin uly howp döretmeýändigini bellemek möhümdir. Bu howp bahalandyrmasynyň netijeleri bilen hem tassyklanýar.
Melamin sianamidden alynýan C3H6N6 molekulýar formulasy bolan organiki birleşmedir. Suwda eremegi örän pes we takmynan 66% azotdan ybarat. Melamin plastmassa, dökün we azyk gaýtadan işleýän enjamlaryň (azyk gaplamalary we aşhana gap-gaçlary bilen birlikde) önümçiliginde giň gerimli kanuny ulanylyşlara eýe bolan giňden ulanylýan senagat birleşmesidir1,2. Melamin keselleri bejermek üçin derman daşaýjy hökmünde hem ulanylýar. Melaminde azotyň ýokary paýy birleşmäniň nädogry ulanylmagyna we iýmit maddalaryna belok molekulalarynyň häsiýetlerini bermegine sebäp bolup biler3,4. Şonuň üçin, süýt önümleri bilen birlikde azyk önümlerine melamin goşmak azotyň mukdaryny artdyrýar. Şeýlelik bilen, süýtdäki belokyň mukdarynyň hakykatda bolanyndan ýokarydygy barada ýalňyş netije çykaryldy.
Melaminiň her bir gramy goşulanda, iýmitiň belogynyň mukdary 0,4% artar. Şeýle-de bolsa, melamin suwda gowy ereýär we has uly zyýan ýetirip biler. Süýt ýaly suwuk önümlere 1,3 gram melamin goşmak süýtiň belogynyň mukdaryny 30% artdyryp biler5,6. Melaminiň haýwanlara we hatda adam iýmitlerine belogynyň mukdaryny artdyrmak üçin goşulýandygyna garamazdan7, Kodeks Alimentarius Komissiýasy (KAK) we milli häkimiýetler melaminini iýmit goşundysy hökmünde tassyklamadylar we ýuwudylanda, dem alnanda ýa-da deri arkaly siňdirilende ony howply hasapladylar. 2012-nji ýylda Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasynyň (BSGG) Rak keselini öwrenmek boýunça halkara agentligi melaminini 2B synp kanserogen hökmünde görkezdi, sebäbi ol adam saglygyna zyýanly bolup biler8. Melamine uzak wagtlap duçar bolmak rak keseline ýa-da böwrek zeperine sebäp bolup biler2. Iýmitdäki melamin sianur turşusy bilen birleşip, suwda eremeýän sary kristallary emele getirip biler, bu bolsa böwrek we peşew haltasynyň dokumalaryna, şeýle hem siýdik ýollarynyň rak keseline we agramyň azalmagyna sebäp bolup biler9,10. Ol, esasanam bäbeklerde we kiçi çagalarda ýiti iýmit zäherlenmesine we ýokary konsentrasiýalarda ölüme sebäp bolup biler.11 Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy (BSGG) şeýle hem, CAC görkezmelerine esaslanyp, adamlar üçin melaminiň çydamly gündelik kabul edilişini (TDI) günde 0,2 mg/kg beden agramy hökmünde kesgitledi.12 ABŞ-nyň Azyk we Derman Administrasiýasy (US FDA) melamin üçin iň ýokary galyndy derejesini çagalar üçin süýt garyndysynda 1 mg/kg we beýleki iýmitlerde 2,5 mg/kg hökmünde kesgitledi.2,7 2008-nji ýylyň sentýabr aýynda birnäçe ýerli çagalar üçin süýt garyndysyny öndürijileriň öz önümleriniň belogynyň mukdaryny ýokarlandyrmak üçin süýt poroşogyna melamin goşandyklary, süýt poroşogynyň zäherlenmegine we 294,000-den gowrak çaganyň kesellemegine we 50,000-den gowrak adamyň hassahana ýerleşdirilmegine sebäp bolan ýurt boýunça melamin zäherlenme hadysasyna sebäp bolandygy habar berildi.13
Şäher durmuşynyň kynçylyklary, enäniň ýa-da çaganyň kesellemegi ýaly dürli faktorlar sebäpli ene süýdi bilen iýmitlendirmek hemişe mümkin bolmaýar, bu bolsa çagalary iýmitlendirmek üçin çagalar süýdüniň ulanylmagyna getirýär. Netijede, düzüminde ene süýdüne mümkin boldugyça ýakyn bolan çagalar süýdüni öndürmek üçin zawodlar döredildi14. Bazarda satylýan çagalar süýdüniň düzümi adatça sygyr süýdünden ýasalýar we adatça ýaglaryň, beloklaryň, uglewodlaryň, witaminleriň, minerallaryň we beýleki birleşmeleriň ýörite garyndysy bilen ýasalýar. Ene süýdüne ýakyn bolmak üçin, süýdüň düzüminde belok we ýag mukdary üýtgeýär we süýdüň görnüşine baglylykda, olar witaminler we demir ýaly minerallar bilen baýlaşdyrylýar15. Çagalar duýgur topar bolany we zäherlenme howpy bardygy sebäpli, süýt poroşogyny ulanmagyň howpsuzlygy saglyk üçin örän möhümdir. Hytaýly çagalarda melamin zäherlenmesinden soň, dünýäniň dürli ýurtlary bu meselä uly üns berdiler we bu ugurdaky duýgurlyk hem artdy. Şonuň üçin çagalaryň saglygyny goramak üçin çagalar süýdüniň önümçiligine gözegçiligi güýçlendirmek aýratyn möhümdir. Azyk önümlerinde melamin tapmagyň dürli usullary bar, şol sanda ýokary netijeli suwuklyk hromatografiýasy (HPLC), elektroforez, duýgy usuly, spektrofotometriýa we antigen-antitel ferment bilen baglanyşykly immunosorbent synagy16. 2007-nji ýylda ABŞ-nyň Azyk we derman serişdeleri boýunça dolandyryş edarasy (FDA) azyk önümlerinde melamin we sianur turşusyny kesgitlemek üçin HPLC usulyny işläp düzdi we çap etdi, bu bolsa melamin mukdaryny kesgitlemegiň iň netijeli usulydyr17.
Täze infragyzyl spektroskopiýa usuly arkaly ölçenen çagalar süýt garyndysyndaky melamin konsentrasiýalary kilogram üçin 0,33-den 0,96 milligrama çenli (mg kg-1) üýtgedi. 18 Şri-Lankada geçirilen gözlegde süýt gurylygynda melamin derejesiniň 0,39-dan 0,84 mg kg-1-e çenli üýtgeýändigi anyklandy. Mundan başga-da, daşary ýurtlardan getirilen çagalar süýt garyndysynyň nusgalarynda melamin derejesiniň iň ýokary derejesi, degişlilikde 0,96 we 0,94 mg/kg boldy. Bu derejeler kadalaşdyryjy çäkden (1 mg/kg) aşak, ýöne sarp edijileriň howpsuzlygy üçin gözegçilik maksatnamasy zerurdyr. 19
Eýranyň çagalar üçin iýmit garyndylarynda melamin derejesini birnäçe barlaglar öwrendi. Nusgalaryň takmynan 65% -inde melamin bardy, ortaça 0,73 mg/kg we iň ýokary mukdary 3,63 mg/kg. Başga bir barlagda çagalar üçin iýmit garyndylarynda melamin derejesiniň 0,35-den 3,40 μg/kg-a çenli, ortaça 1,38 μg/kg bolandygy habar berildi. Umuman, Eýranyň çagalar üçin iýmit garyndylarynda melamin derejesiniň bardygy we derejesi dürli barlaglarda bahalandyryldy, käbir nusgalarda melamin bardygy kadalaşdyryjy edaralar tarapyndan bellenilen iň ýokary çäkden (2,5 mg/kg/iýmit) geçdi.
Azyk senagatynda süýt poroşogynyň uly göwrümli we gytaklaýyn sarp edilişini we çagalar üçin süýt garyndysynyň çagalary iýmitlendirmekde aýratyn ähmiýetini göz öňünde tutup, bu gözleg süýt poroşogynda we çagalar üçin süýt garyndysynda melamin anyklaýyş usulyny tassyklamagy maksat edinýärdi. Aslynda, bu gözlegiň ilkinji maksady ýokary netijeli suwuklyk hromatografiýasyny (HPLC) we ultramelewşe (UV) anyklaýyş usulyny ulanyp, çagalar üçin süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melamin garyndysyny anyklamak üçin çalt, ýönekeý we takyk mukdary usuly işläp düzmekdi; Ikinjiden, bu gözlegiň maksady Eýran bazarynda satylýan çagalar üçin süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melamin mukdaryny kesgitlemekdi.
Melamin analizi üçin ulanylýan gurallar iýmit öndürilýän ýerine baglylykda üýtgeýär. Süýtde we çaga süýtlerinde melamin galyndylaryny ölçemek üçin duýgur we ygtybarly HPLC-UV analiz usuly ulanyldy. Süýt önümlerinde melamin ölçeglerine päsgel berip biljek dürli beloklar we ýaglar bar. Şonuň üçin, Sun we beýlekiler tarapyndan bellenilişi ýaly, gural analizinden öň degişli we netijeli arassalamak strategiýasy zerurdyr. Bu gözlegde biz bir gezek ulanylýan şpris süzgüçlerini ulandyk. Bu gözlegde biz çaga süýtlerinde we süýt poroşogynda melaminleri bölmek üçin C18 sütünini ulandyk. 1-nji suratda melamin anyklamak üçin hromatogramma görkezilen. Mundan başga-da, 0,1–1,2 mg/kg melamin saklaýan nusgalaryň dikeldilmegi 95% -den 109% -e çenli boldy, regressiýa deňlemesi y = 1,2487x − 0,005 (r = 0,9925) we otnositel standart çetleşme (RSD) gymmatlyklary 0,8-den 2% -e çenli boldy. Elýeterli maglumatlar bu usulyň öwrenilen konsentrasiýa aralygynda ygtybarlydygyny görkezýär (1-nji tablisa). Melaminiň enjamlaýyn anyklaýyş çägi (LOD) we mukdaryny kesgitlemek çägi (LOQ) degişlilikde 1 μg mL−1 we 3 μg mL−1 boldy. Mundan başga-da, melamininiň UV spektri 242 nm-de siňdiriş zolagyny görkezdi. Anyklaýyş usuly duýgur, ygtybarly we takykdyr. Bu usul melamin derejesini yzygiderli kesgitlemek üçin ulanylyp bilner.
Şuňa meňzeş netijeler birnäçe awtor tarapyndan çap edildi. Süýt önümlerindäki melamin analizi üçin ýokary öndürijilikli suwuk hromatografiýa-fotodiod massiwi (HPLC) usuly işlenip düzüldi. Sany kesgitlemegiň aşaky çäkleri 240 nm-de süýt poroşogy üçin 340 μg kg−1 we çagalar üçin garyndy üçin 280 μg kg−1 boldy. Filazzi we beýlekiler (2012) HPLC arkaly çagalar üçin garyndyda melamin anyklanmadygyny habar berdiler. Şeýle-de bolsa, süýt poroşogy nusgalarynyň 8% -inde 0,505–0,86 mg/kg derejesinde melamin bardy. Tittlemiet we beýlekiler23 şuňa meňzeş gözleg geçirdiler we ýokary öndürijilikli suwuk hromatografiýa-mass spektrometriýasy/MS (HPLC-MS/MS) arkaly çagalar üçin garyndydaky melamin mukdarynyň (nusga belgisi: 72) takmynan 0,0431–0,346 mg kg−1 bolandygyny anykladylar. Venkatasamy we beýlekiler tarapyndan geçirilen gözlegde... (2010), çagalar süýdündäki we süýtdäki melamin derejesini kesgitlemek üçin ýaşyl himiýa usuly (asetonitrilsiz) we ters fazaly ýokary öndürijilikli suwuk hromatografiýasy (RP-HPLC) ulanyldy. Nusga konsentrasiýasynyň diapazony 1,0-dan 80 g/ml-e çenli we jogaby çyzyklydy (r > 0,999). Usul 5-40 g/ml konsentrasiýa aralygynda 97,2–101,2 gaýtadan dikeldilmegini görkezdi we gaýtalanmagy 1,0% deňeşdirilen standart çykgytdan az boldy. Mundan başga-da, synlanan LOD we LOQ degişlilikde 0,1 g mL−1 we 0,2 g mL−124 boldy. Lutter we beýlekiler (2011) HPLC-UV ulanyp, sygyr süýdündäki we süýt esasynda taýýarlanan çagalar süýdündäki melamin hapalanmagyny kesgitlediler. Melaminiň konsentrasiýalary <0,2-den 2,52 mg kg−1-e çenli boldy. HPLC-UV usulynyň çyzykly dinamiki diapazony sygyr süýdi üçin 0,05-den 2,5 mg kg−1-e çenli, belok massasynyň paýy <15% bolan çagalar süýdi üçin 0,13-den 6,25 mg kg−1-e çenli we belok massasynyň paýy 15% bolan çagalar süýdi üçin 0,25-den 12,5 mg kg−1-e çenli boldy. LOD (we LOQ) netijeleri sygyr süýdi üçin 0,03 mg kg−1 (0,09 mg kg−1), belok <15% bolan çagalar süýdi üçin 0,06 mg kg−1 (0,18 mg kg−1) we belok 15% bolan çagalar süýdi üçin 0,12 mg kg−1 (0,36 mg kg−1) boldy, signal-şowhun gatnaşygy degişlilikde 3 we 1025 boldy. Diebes we beýlekiler (2012) HPLC/DMD ulanyp, çagalar süýdi we süýt poroşogynyň nusgalaryndaky melamin derejesini barladylar. Çaga süýtünde iň pes we iň ýokary derejeler degişlilikde 9,49 mg kg−1 we 258 mg kg−1 boldy. Anyklama çägi (LOD) 0,05 mg kg−1 boldy.
Jawaid we beýlekiler çaga süýt garyndysyndaky melamin galyndylarynyň Furýe transform infragyzyl spektroskopiýasy (FT-MIR) arkaly 0,002–2 mg kg−1 aralygynda bolandygyny habar berdiler (LOD = 1 mg kg−1; LOQ = 3,5 mg kg−1). Rezai we beýlekiler.27 melamin bahalandyrmak üçin HPLC-DDA (λ = 220 nm) usulyny teklip etdiler we süýt poroşogy üçin 0,08 μg mL−1 LOQ gazandylar, bu bolsa bu gözlegde alnan derejeden pesdi. Sun we beýlekiler suwuk süýtde melamin gaty fazaly ekstraksiýa (SPE) arkaly ýüze çykarmak üçin RP-HPLC-DAD işläp düzdüler. Olar degişlilikde 18 we 60 μg kg−128 LOD we LOQ aldylar, bu bolsa häzirki gözlegden has duýgurdyr. Montesano we beýlekiler. belok goşundylarynda melamin mukdaryny bahalandyrmak üçin HPLC-DMD usulynyň netijeliligini tassyklady, bu usul bu gözlegde ulanylan usuldan has az duýgurdy29.
Şübhesiz, analitiki laboratoriýalar dürli nusgalardaky hapa maddalary gözegçilikde saklamak arkaly daşky gurşawy goramakda möhüm rol oýnaýar. Şeýle-de bolsa, analiz wagtynda köp sanly reagentleriň we erginleriň ulanylmagy howply galyndylaryň emele gelmegine sebäp bolup biler. Şonuň üçin analitiki amallaryň operatorlara we daşky gurşawa edýän ýaramaz täsirlerini azaltmak ýa-da aradan aýyrmak üçin 2000-nji ýylda ýaşyl analitiki himiýa (GAC) işlenip düzüldi26. Melamini kesgitlemek üçin hromatografiýa, elektroforez, kapillýar elektroforez we ferment bilen baglanyşykly immunosorbent derňewi (ELISA) ýaly däp bolan melamin anyklaýyş usullary ulanyldy. Şeýle-de bolsa, köp sanly anyklaýyş usullarynyň arasynda elektrohimiki sensorlar ajaýyp duýgurlygy, selektiwligi, çalt analiz wagty we ulanyjy üçin amatly häsiýetleri sebäpli köp üns çekdi30,31. Ýaşyl nanotehnologiýa nanomateriallary sintezlemek üçin biologik ýollary ulanýar, bu bolsa howply galyndylaryň döremegini we energiýa sarp edilişini azaldyp biler, şeýlelik bilen durnukly tejribäniň ornaşdyrylmagyna ýardam edýär. Mysal üçin, ekologiýa taýdan arassa materiallardan ýasalan nanokompozitler biosensorlarda melamin ýaly maddalary anyklamak üçin ulanylyp bilner32,33,34.
Bu gözleg, däp bolan ekstraksiýa usullary bilen deňeşdirilende, energiýa netijeliliginiň we durnuklylygynyň ýokary bolmagy sebäpli gaty fazaly mikroekstraksiýanyň (GFM) netijeli ulanylýandygyny görkezýär. GFM-iň ekologiýa taýdan arassalygy we energiýa netijeliligi ony analitik himiýada däp bolan ekstraksiýa usullaryna ajaýyp alternatiwa edýär we nusga taýýarlamak üçin has durnukly we netijeli usul hödürleýär35.
2013-nji ýylda Wu we beýlekiler immunoassaý arkaly çagalar süýdündäki melaminleri çalt anyklamak üçin melamin we anti-melamin antitelalarynyň arasyndaky baglanyşygy ulanýan ýokary duýgur we selektiw ýüzleý plazmon rezonans (mini-SPR) biosensoryny işläp düzdüler. SPR biosensory immunoassaý bilen birleşdirilip (melamin bilen birleşdirilen sygyr syworotkasynyň albuminini ulanyp) diňe 0,02 μg mL-136 anyklaýyş çägi bilen ulanmak aňsat we arzan tehnologiýadyr.
Nasiri we Abbasian täjirçilik nusgalarynda melaminleri anyklamak üçin grafen oksid-hitosan kompozitleri (GOCS) bilen bilelikde ýokary potensially göçme sensory ulandylar37. Bu usul örän ýokary selektiwligi, takyklygy we jogaby görkezdi. GOCS sensory ajaýyp duýgurlygy (239.1 μM−1), 0.01-den 200 μM-e çenli çyzykly diapazony, 1.73 × 104 ýakynlyk sabitligini we 10 nM-e çenli LOD görkezdi. Mundan başga-da, 2024-nji ýylda Çandrasekhar we beýlekiler tarapyndan geçirilen gözleg ekologiýa taýdan arassa we tygşytly çemeleşmäni kabul etdi. Olar papaýa gabygynyň ekstraktyny sink oksidi nanopartikullaryny (ZnO-NP) ekologiýa taýdan arassa usulda sintezlemek üçin azaldyjy serişde hökmünde ulandylar. Soňra çagalar üçin iýmit formulasynda melaminleri kesgitlemek üçin özboluşly mikro-Raman spektroskopiýa usuly işlenip düzüldi. Oba hojalyk galyndylaryndan alynýan ZnO-NP-ler gymmatly diagnostika guraly we melaminleri gözegçilikde saklamak we anyklamak üçin ygtybarly, arzan tehnologiýa hökmünde mümkinçilikleri görkezdi38.
Alizadeh we beýlekiler (2024) süýt poroşogyndaky melaminleri kesgitlemek üçin ýokary duýgur metal-organik çarçuwaly (MOF) fluoresensiýa platformasyny ulandylar. 3σ/S ulanylyp kesgitlenen sensoryň çyzykly diapazony we aşaky anyklaýyş çägi degişlilikde 40-dan 396,45 nM-e çenli (25 μg kg−1-den 0,25 mg kg−1-e deň) we 40 nM-e çenli (25 μg kg−1-e deň) boldy. Bu diapazon çagalar süýt garyndysynda (1 mg kg−1) we beýleki iýmit/iým nusgalarynda (2,5 mg kg−1) melaminleri kesgitlemek üçin bellenen iň ýokary galyndy derejelerinden (MRL) has aşakda. Fluoresensiýa sensory (terbium (Tb)@NH2-MIL-253(Al)MOF) süýt poroşogyndaky melaminleri anyklamakda HPLC39-a garanyňda has ýokary takyklygy we has takyk ölçeg ukybyny görkezdi. Ýaşyl himiýadaky biosensorlar we nanokompozitler diňe bir anyklaýyş mümkinçiliklerini ýokarlandyrman, eýsem durnukly ösüş ýörelgelerine laýyklykda daşky gurşaw howplaryny hem azaldýarlar.
Melamini kesgitlemek üçin dürli usullarda ýaşyl himiýa ýörelgeleri ulanyldy. Bir usul, çagalar süýdi we gyzgyn suw ýaly nusgalardan melamin 40-y netijeli çykarmak üçin limon turşusy bilen özara baglanyşykly tebigy polýar polimer β-siklodekstrin ulanyp, ýaşyl dispersiýaly gaty fazaly mikroekstraksiýa usulyny işläp düzmekdir. Başga bir usul süýt nusgalaryndaky melamini kesgitlemek üçin Mannih reaksiýasyny ulanýar. Bu usul arzan, ekologiýa taýdan arassa we 0,1–2,5 ppm çyzykly diapazony we pes anyklaýyş çägi 41 bilen ýokary takyklyklydyr. Mundan başga-da, suwuk süýtde we çagalar süýdinde melamin mukdaryny kesgitlemek üçin gymmat we ekologiýa taýdan arassa usul Furýe transform infragyzyl geçirijilik spektroskopiýasy ulanylyp, ýokary takyklyk we degişlilikde 1 ppm we 3,5 ppm anyklaýyş çäkleri bilen işlenip düzüldi 42. Bu usullar ýaşyl himiýa ýörelgeleriniň melamin kesgitlemek üçin netijeli we durnukly usullaryň işlenip düzülmegine ulanylmagyny görkezýär.
Birnäçe gözlegler melaminleri anyklamak üçin innowasion usullary teklip etdi, mysal üçin, gaty fazaly ekstraksiýany we ýokary öndürijilikli suwuklyk hromatografiýasyny (HPLC)43 ulanmak, şeýle hem çylşyrymly öňünden işleme ýa-da ion jübüt reagentlerini talap etmeýän çalt ýokary öndürijilikli suwuklyk hromatografiýasyny (HPLC) ulanmak, şonuň bilen himiki galyndylaryň mukdaryny azaltmak44. Bu usullar diňe bir süýt önümlerinde melaminleri kesgitlemek üçin takyk netijeleri bermek bilen çäklenmän, eýsem, ýaşyl himiýanyň ýörelgelerine laýyk gelýär, howply himiki maddalaryň ulanylyşyny iň pes derejä düşürýär we analitiki prosesiň umumy daşky gurşawa täsirini azaldýar.
Dürli markalaryň kyrk nusgasy üç gezek synagdan geçirildi we netijeler 2-nji tablisada görkezilýär. Çagalar üçin süýt garyndysy we süýt poroşogy nusgalaryndaky melamin derejesi degişlilikde 0,001-den 0,004 mg/kg-a çenli we 0,001-den 0,095 mg/kg-a çenli üýtgedi. Çagalar üçin süýt garyndysynyň üç ýaş toparynyň arasynda düýpli üýtgeşmeler bolmady. Mundan başga-da, süýt poroşogynyň 80% -inde melamin anyklandy, ýöne çagalar üçin süýt garyndylarynyň 65% -i melamin bilen hapalandy.
Senagat süýt poroşogyndaky melamin mukdary çagalar süýt garyndysyndakydan ýokarydy we tapawut ulydy (p<0.05) (2-nji surat).
Alnan netijeler FDA tarapyndan bellenilen çäklerden (1 we 2,5 mg/kg-dan aşak) aşak boldy. Mundan başga-da, netijeler CAC (2010) we EU45,46 tarapyndan bellenilen çäklere laýyk gelýär, ýagny rugsat berilýän iň ýokary çäk çaga süýt garyndysy üçin 1 mg kg-1 we süýt önümleri üçin 2,5 mg kg-1.
Ghanati we beýlekiler tarapyndan 2023-nji ýylda geçirilen gözlege görä, Eýranda dürli görnüşli gaplanan süýtlerde melamin mukdary 50,7-den 790 μg kg−1 aralygynda üýtgedi. Olaryň netijeleri FDA-nyň rugsat berýän çäginden aşakdy. Biziň netijelerimiz Şoder we beýlekiler tarapyndan 48 we Rima we beýlekiler tarapyndan 49-yň netijelerinden pes. Şoder we beýlekiler (2010) ELISA arkaly kesgitlenen süýt poroşogyndaky melamin derejesiniň (n=49) 0,5-den 5,5 mg/kg-a çenli üýtgeýändigini anykladylar. Rima we beýlekiler süýt poroşogyndaky melamin galyndylaryny fluoresensiýa spektrofotometriýasy arkaly seljerdiler we süýt poroşogyndaky melamin mukdarynyň 0,72–5,76 mg/kg bolandygyny anykladylar. 2011-nji ýylda Kanadada suwuk hromatografiýa (LC/MS) ulanyp, çagalar üçin taýýarlanan süýt garyndysyndaky melamin derejesini (n=94) gözegçilik etmek üçin gözleg geçirildi. Melaminiň konsentrasiýalarynyň kabul ederlikli derejeden aşakdygy anyklandy (deslapky standart: 0,5 mg kg−1). Melaminiň galp derejesiniň ýüze çykarylmagynyň belok mukdaryny köpeltmek üçin ulanylan taktika bolmagy mümkin däl. Şeýle-de bolsa, muny dökünleriň ulanylmagy, gaplaryň içindäkileriň başga ýere geçirilmegi ýa-da şuňa meňzeş faktorlar bilen düşündirip bolmaýar. Mundan başga-da, Kanada import edilýän süýt poroşogyndaky melamin çeşmesi açylmady50.
Hassani we beýlekiler 2013-nji ýylda Eýran bazarynda süýt poroşogyndaky we suwuk süýtdäki melamin mukdaryny ölçediler we meňzeş netijeleri tapdylar. Netijeler, süýt poroşogynyň we suwuk süýdiň bir markasyndan başga, beýleki ähli nusgalaryň melamin bilen hapalanandygyny, süýt poroşogynda 1,50-den 30,32 μg g−1-e çenli we süýtde 0,11-den 1,48 μg ml−1-e çenli bolandygyny görkezdi. Üns beriň, nusgalaryň hiç birinde sianur turşusy tapylmady, bu bolsa sarp edijiler üçin melamin zäherlenme mümkinçiligini azaldýar. 51 Öňki barlaglar süýt poroşogyny öz içine alýan şokolad önümlerindäki melamin konsentrasiýasyny bahalandyrdy. Import edilen nusgalaryň takmynan 94% -inde we Eýran nusgalarynyň 77% -inde melamin bardy. Import edilen nusgalardaky melamin derejesi 0,032-den 2,692 mg/kg-a çenli, Eýran nusgalaryndaky bolsa 0,013-den 2,600 mg/kg-a çenli boldy. Umuman alanyňda, nusgalaryň 85% -inde melamin anyklandy, ýöne diňe bir belli markada rugsat berilýän çäkden ýokary derejeler bardy.44 Tittlemier we beýlekiler süýt poroşogynda melamin derejesiniň 0,00528-den 0,0122 mg/kg-a çenli bolandygyny habar berdiler.
3-nji tablisa üç ýaş topary üçin töwekgelçilik bahalandyrmasynyň netijelerini jemleýär. Ähli ýaş toparlarynda töwekgelçilik 1-den az boldy. Şeýlelik bilen, çagalar üçin iýmit formulasyndaky melamin sebäpli saglyk üçin kanserogen däl howp ýok.
Süýt önümleriniň hapalanmagynyň pes derejesi taýýarlanyş wagtynda bilgeşleýin hapalanmak bilen baglanyşykly bolup biler, ýokary derejeler bolsa bilgeşleýin goşulmak bilen baglanyşykly bolup biler. Mundan başga-da, melamin derejesi pes bolan süýt önümlerini iýmekden adam saglygyna umumy howp pes hasaplanýar. Şeýle pes derejeli melamin saklaýan önümleri iýmegiň sarp edijileriň saglygyna hiç hili howp döretmeýändigi barada netije çykarmak bolar52.
Süýt senagatynda, esasanam jemgyýetçilik saglygyny goramak babatda azyk howpsuzlygyny dolandyrmagyň möhümdigini göz öňünde tutup, süýt poroşogynda we çagalar üçin süýt garyndysynda melamin derejesini we galyndylaryny bahalandyrmak we deňeşdirmek üçin usuly işläp düzmek we tassyklamak örän möhümdir. Çagalar üçin süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melamin kesgitlemek üçin ýönekeý we takyk HPLC-UV spektrofotometriki usuly işlenip düzüldi. Usul ygtybarlylygyny we takyklygyny üpjün etmek üçin tassyklanyldy. Usulyň anyklaýyş we mukdarynyň çäkleriniň çagalar üçin süýt garyndysynda we süýt poroşogynda melamin derejesini ölçemäge ýeterlik derejede duýgurdygy görkezildi. Maglumatlarymyza görä, Eýran nusgalarynyň köpüsinde melamin anyklandy. Ähli anyklanan melamin derejeleri CAC tarapyndan bellenilen iň ýokary rugsat berilýän çäklerden aşakdy, bu bolsa bu görnüşli süýt önümleriniň sarp edilmeginiň adam saglygy üçin howp döretmeýändigini görkezýär.
Ulanylan ähli himiki reagentler analitiki derejededi: melamin (2,4,6-triamino-1,3,5-triazin) 99% arassa (Sigma-Aldrich, Sent-Luis, MO); HPLC derejeli asetonitril (Merck, Darmstadt, Germaniýa); ultra arassa suw (Millipore, Morfheim, Fransiýa). Bir gezek ulanylýan şpris süzgüçleri (Chromafil Xtra PVDF-45/25, gözenek ölçegi 0,45 μm, membran diametri 25 mm) (Macherey-Nagel, Düren, Germaniýa).
Nusgalary taýýarlamak üçin ultrases wannasy (Elma, Germaniýa), sentrifuga (Beckman Coulter, Krefeld, Germaniýa) we HPLC (KNAUER, Germaniýa) ulanyldy.
UV detektory bilen enjamlaşdyrylan ýokary öndürijilikli suwuk hromatograf (KNAUER, Germaniýa) ulanyldy. HPLC analiz şertleri aşakdaky ýalydy: ODS-3 C18 analitik sütün (4.6 mm × 250 mm, bölejikleriň ululygy 5 μm) (MZ, Germaniýa) bilen enjamlaşdyrylan UHPLC Ultimate ulgamy ulanyldy. HPLC eluenti (hereketli faza) TFA/metanol garyndysy (450:50 ml) bolup, akym tizligi 1 ml min-1 boldy. Anyklaýyş tolkun uzynlygy 242 nm boldy. Inýeksiýanyň göwrümi 100 μL, sütün temperaturasy 20 °C boldy. Dermanyň saklanma wagty uzak (15 minut) bolany üçin, indiki inýeksiýa 25 minutdan soň edilmelidir. Melamin saklanma wagtyny we melamin standartlarynyň UV spektriniň depesini deňeşdirmek arkaly kesgitlenildi.
Melaminiň standart ergini (10 μg/ml) suw ulanylyp taýýarlanyldy we sowadyjyda (4 °C) ýagtylykdan daşda saklandy. Stok ergini hereketli faza bilen suwlandyryň we işleýän standart erginleri taýýarlaň. Her bir standart ergin HPLC-e 7 gezek guýuldy. Kalibrleme deňlemesi 10 kesgitlenen pik meýdanynyň we kesgitlenen konsentrasiýanyň regressiýa seljermesi arkaly hasaplanyldy.
Dürli ýaş toparlaryndaky (0–6 aý, 6–12 aý we >12 aý) çagalary iýmitlendirmek üçin Eýrandaky ýerli supermarketlerden we dermanhanalardan söwda taýdan elýeterli sygyr süýdi poroşogy (20 nusga) we sygyr süýdi esasynda taýýarlanan çagalar üçin dürli markalaryň nusgalary (20 nusga) satyn alyndy we analiz geçirilýänçä sowadyjy temperaturada (4 °C) saklandy. Soňra 1 ± 0,01 g gomogenleşdirilen süýt poroşogy ölçelip, asetonitril: suw (50:50, v/v; 5 ml) bilen garyşdyryldy. Garyndy 1 minutlap garyşdyryldy, soňra 30 minutlap ultrases wannasynda ultrases bilen işlenip, ahyrsoňy 1 minutlap çaýkaldy. Soňra garyndy otag temperaturasynda 9000 × g tizlikde 10 minutlap santrifuga edildi we üstki suwuklyk 0,45 μm şpris süzgüji arkaly 2 ml awtosampler flakonyna süzüldi. Soňra filtrat (250 μl) suw (750 μl) bilen garyşdyrylyp, HPLC ulgamyna guýuldy10,42.
Usuly tassyklamak üçin, biz dikeldiş, takyklyk, anyklaýyş çägi (LOD), mukdaryň çägi (LOQ) we optimal şertlerde takyklygy kesgitledik. LOD esasy ses derejesinden üç esse ýokary beýiklikdäki nusga mazmuny hökmünde kesgitlenildi. Beýleki tarapdan, signal-ses gatnaşygyndan 10 esse ýokary beýiklikdäki nusga mazmuny LOQ hökmünde kesgitlenildi.
Enjamyň jogaby ýedi maglumat nokadyndan ybarat bolan kalibrleme egrisi arkaly kesgitlenildi. Dürli melamin mazmunlary ulanyldy (0, 0.2, 0.3, 0.5, 0.8, 1 we 1.2). Melamini hasaplamak prosedurasynyň çyzyklylygy kesgitlenildi. Mundan başga-da, boş nusgalara birnäçe dürli derejeli melamin goşuldy. Kalibrleme egrisi çaga süýt garyndysyna we süýt poroşogyna standart melamin ergininiň 0.1–1.2 μg mL−1-ni yzygiderli girizmek arkaly guruldy we onuň R2 = 0.9925 deň boldy. Takyklyk proseduranyň gaýtalanmagy we gaýtalanmagy bilen bahalandyryldy we ilkinji we soňky üç günde (üç gezek) nusgalary girizmek arkaly gazanyldy. Usulyň gaýtalanmagy goşulan melaminiň üç dürli konsentrasiýasy üçin RSD % hasaplamak arkaly bahalandyryldy. Takyklygy kesgitlemek üçin dikeltmek barlaglary geçirildi. Ekstraksiýa usuly bilen dikeldilme derejesi çagalar üçin iýmit garyndysynyň we gurak süýtüň nusgalarynda melamin konsentrasiýasynyň üç derejesinde (0,1, 1,2, 2) hasaplandy9,11,15.
Çaklanylýan günlük kabul ediş möçberi (EDI) aşakdaky formula arkaly kesgitlenildi: EDI = Ci × Cc/BW.
Bu ýerde Ci ortaça melamin mukdary, Cc süýt sarp edilişi we BW çagalaryň ortaça agramydyr.
Maglumatlaryň seljermesi SPSS 24 ulanylyp geçirildi. Normallyk Kolmogorow-Smirnow testi ulanylyp synagdan geçirildi; ähli maglumatlar parametrik däl testlerdi (p = 0). Şonuň üçin toparlaryň arasyndaky möhüm tapawutlary kesgitlemek üçin Kruskal-Wallis testi we Mann-Whitney testi ulanyldy.
Ingelfinger, Jr. Melamin we onuň global azyk hapalanmagyna täsiri. Täze Angliýanyň lukmançylyk žurnaly 359(26), 2745–2748 (2008).
Linç, RA we başg. Çagalaryň gap-gaçlarynda melamin migrasiýasyna pH-yň täsiri. Halkara azyk hapalanma žurnaly, 2, 1–8 (2015).
Barrett, MP we Gilbert, IH Zäherli birleşmeleri tripanosomalaryň içine gönükdirmek. Parazitologiýada öňegidişlik 63, 125–183 (2006).
Nirman, MF we beýlekiler. Melamin dendrimerleriniň derman eltiji serişde hökmünde in vitro we in vivo bahalandyrmasy. Halkara dermanhana žurnaly, 281(1–2), 129–132(2004).
Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy. Melaminiň we sianur turşusynyň toksikologiki taraplaryny gözden geçirmek üçin bilermenleriň 1–4 duşuşyklary (2008).
Howe, AK-C., Kwan, TH we Lee, PK-T. Melaminiň zäherliligi we böwrek. Amerikan Nefrologiýa Jemgyýetiniň Žurnaly 20(2), 245–250 (2009).
Öztürk, S. we Demir, N. Süýt önümlerinde melaminleri ýokary netijeli suwuklyk hromatografiýasy (HPLC) arkaly kesgitlemek üçin täze IMAC adsorbentiniň işlenip düzülmegi. Azyk sintezi we analiz žurnaly 100, 103931 (2021).
Çansuvarn, V., Panic, S. we Imim, A. Mannih ýaşyl reaksiýasyna esaslanyp, suwuk süýtde melaminleriň ýönekeý spektrofotometriki kesgitlenmesi. Spektrohimiýa. Akta A bölegi Mol. Biomol. Spektrosk. 113, 154–158 (2013).
Deabes, M. we El-Habib, R. Çagalaryň süýt garyndysynda, süýt poroşogynda we pangasius nusgalarynda melamin mukdaryny HPLC/diod massiwi hromatografiýasy arkaly kesgitlemek. Daşky gurşawyň analitiki toksikologiýa žurnaly, 2(137), 2161–0525.1000137 (2012).
Skinner, KG, Tomas, JD we Osterloh, JD Melaminiň toksikligi. Lukmançylyk toksikologiýasy žurnaly, 6, 50–55 (2010).
Bütindünýä Saglygy Goraýyş Guramasy (BSGG), Melaminiň we sianur turşusynyň toksikologiýasy we saglyk taraplary: Saglygy goraýyş Kanadasy tarapyndan goldanylýan BSGG/FAO bilelikdäki bilermenler duşuşygynyň hasabaty, Ottawa, Kanada, 2008-nji ýylyň 1-4 dekabry (2009).
Korma, SA we başg. Täze funksional gurluş lipidlerini we täjirçilik çaga formulasyny öz içine alýan çaga formulasynyň poroşogynyň lipid düzüminiň we hiliniň deňeşdirme barlagy. Ýewropa Azyk Barlaglary we Tehnologiýasy 246, 2569–2586 (2020).
El-Waseef, M. we Hashem, H. Palma ýagyny ulanyp, çagalar üçin iýmitlik gymmatyny, hil aýratynlyklaryny we saklanyş möhletini ýokarlandyrmak. Ýakyn Gündogar oba hojalyk barlaglary žurnaly 6, 274–281 (2017).
Yin, W. we başg. Melamine garşy monoklonal antitelalaryň öndürilmegi we çig süýtde, gurak süýtde we haýwan iýminde melamin ýüze çykarmak üçin gytaklaýyn bäsdeşlikli ELISA usulyny işläp düzmek. Oba hojalyk we azyk himiýasy žurnaly 58(14), 8152–8157 (2010).